Krize Bee Fo Ameasa Ba Agrikultura, PERMATIL Implementa Programa Agroekolojia Ba Konservasaun Bee Matan

Krize bee ne’ebé sai ameasa boot iha era globalizasaun, hetan impaktu negativu boot ba iha setór agrikultura. Bainhira krize bee ne’e akontese iha tempu naruk, sei afeta ba iha setór barak hanesan ekonomia, sosiál, saúde, edukasaun no seluk-seluk.

Iha loron mundiál ai-han tinan ida ne’e, HASATIL organiza eventu ne’e ho tema Promove Ai-han Lokál Nutritivu Hodi Hakotu Hamlaha no Malnutrisaun. Diretór Jerál Sentru Lojistiku Nasionál [CLN], Agusto Junior informa ba partisipante sira katak ameasa boot ida ne’ebé akontese iha mundu agora mak krize bee global, ida ne’e sei fo ameasa boot ba ema, animal no setór agrikultura.

Ho problema krize bee ne’ebé sai ameasa ba setór agrikultura, liu hosi konferénsia imprensa ne’ebé organiza hosi Hametin Agrikultura Sustentavel Timor-Leste [HASATIL], hatán ba pergunta hosi TAFARA.TL kona-ba krize bee ne’ebé sai ameasa, Koordenadór HASATIL, Gil Boavida hatán katak implikasuan husi mudansa klimátika ba ezisténsia sistema agrikultura iha Timor-Leste ne’e iha ameasa boot, polítika governu nian tenke fo nafatin prioridade ba hasa’e rejilensia komunidade nian atu nune’e bele adapta ho situasaun ida ne’e.

Tuir Gil katak Prátika ne’ebé bele fo responde ba situasaun ida ne’e mak tenke hala’o programa agro ekolojia, atu nune’e bele hasa’e rejilensia komunidade, liu-liu tau matan fali ba bee matan sira ne’ebé hetan ameasa, atu besik maran ona.

Iha fatin hanesan Koordenadór PERMATIL, Herminia hatán katak kestaun bee hanesan problema ne’ebé boot tebes iha produsaun agrikultura nian. PERMATIL hanesan membru ida ne’ebé implementa programa agro ekolojia ne’e iha atividade ida naran Konservasaun bee matan, oras ne’e daudauk iha bee matan 20 mak konserva ona.

“Ezemplu ida ita hare iha Atauro, Ermera, Dare, Baucau no Viqueque. Atividade ne’e hatudu nia rezultadu ne’ebé signifikante tebes, populasaun sira fo sasin katak antes Konservasaun iha, sira hare katak bee matan ne’e ho kondisaun maran maibé agora nia rezultadu hatudu katak iha duni bee ne’ebé komunidade bele consume maske ho volume ne’ebé natoon”, hateten Herminia 15/10.


Print